Aplikacja do podpisu kwalifikowanego, jak rozwiązania Certum czy mSzafir, wystarcza firmie, w której kilka osób składa własny podpis na pojedynczych plikach. Platforma do podpisywania umów jest potrzebna, gdy dokument przechodzi akceptacje, trafia do wielu stron i musi wylądować w jednym archiwum. To dwa różne zakupy, które w wyszukiwarce wyglądają jak jeden.
Co kupujesz w pakiecie z podpisem kwalifikowanym
Podpis kwalifikowany to certyfikat wydany przez kwalifikowanego dostawcę usług zaufania, przypisany do konkretnej osoby i zapisany na karcie lub w chmurze. Do jego użycia służy aplikacja dostawcy. Składasz podpis na pliku PDF albo w formacie XAdES, a odbiorca weryfikuje go w programie do walidacji. Taki podpis ma skutek równy podpisowi własnoręcznemu, co wynika z rozporządzenia eIDAS i polskiej ustawy o usługach zaufania.
Aplikacja nie robi trzech rzeczy, które w firmie stają się problemem po kilku miesiącach.
- Nie pilnuje, kto ma zatwierdzić dokument przed podpisem.
- Nie wysyła pliku do kilku osób w ustalonej kolejności.
- Nie tworzy wspólnego archiwum, więc podpisane pliki zostają na dyskach autorów.
Kiedy aplikacja do podpisu wystarczy
Wystarczy, gdy spełnione są wszystkie warunki z listy poniżej.
- Podpisuje jedna lub dwie osoby, zwykle członkowie zarządu.
- Dokumentów jest kilka miesięcznie, a każdy ma jednego odbiorcę.
- Nie ma wewnętrznej akceptacji, bo decyduje podpisujący.
- Odbiorca potrafi zweryfikować podpis kwalifikowany.
Przykład: spółka z jednym zarządem, która raz w miesiącu podpisuje umowę z najemcą i kilka pełnomocnictw. Karta i aplikacja wystarczą, a dodatkowy system byłby kosztem bez zysku. Przy kilku podpisach w roku nie trzeba nawet karty, bo wystarcza certyfikat na jeden plik. Wyliczenie dla zarządu z trzech osób pokazujemy w tekście o tym, ile kosztuje jednorazowy podpis kwalifikowany w firmie.
Kiedy potrzebujesz platformy
Sygnały są konkretne. Umowy z dostawcami krążą mailem między prawnikiem, finansami i zarządem. Nikt nie wie, w której wersji pliku zgodził się dyrektor. Kontrahenci proszą o link zamiast pliku do pobrania. Księgowość pyta, gdzie jest podpisana wersja kontraktu z zeszłego roku.
Platforma rozwiązuje to w jednym miejscu. Umowa przechodzi ścieżkę akceptacji, dopiero potem otwiera się podpis. Strony podpisują z linku, a podpisany plik trafia do archiwum z dziennikiem decyzji. Jak to wygląda w praktyce, opisaliśmy w przykładzie obiegu umowy w firmie, a samo narzędzie jest na stronie oprogramowania do podpisu elektronicznego.
Tabela decyzji
| Sytuacja | Aplikacja do podpisu kwalifikowanego | Platforma z obiegiem |
|---|---|---|
| Jeden podpisujący, kilka plików miesięcznie | Wystarcza | Zbędna |
| Umowa przechodzi 3 osoby przed podpisem | Brak akceptacji w narzędziu | Ścieżka akceptacji wbudowana |
| Kontrahent bez certyfikatu | Musi mieć narzędzie do weryfikacji | Podpisuje z linku po kodzie jednorazowym |
| Wymóg formy pisemnej pod rygorem nieważności | Potrzebny podpis kwalifikowany | Podpis kwalifikowany nadal składasz u dostawcy |
| Archiwum i dziennik zdarzeń dla firmy | Brak | Wbudowane |
| Koszt rośnie z liczbą osób | Certyfikat na każdego podpisującego | Plan firmowy, osoby spoza firmy bez licencji |
Przykład kosztu dla zespołu 12 osób
Załóżmy firmę, w której 12 osób przygotowuje umowy, a podpisują zarząd i kontrahenci. Certyfikaty kwalifikowane potrzebne są tylko osobom reprezentującym spółkę, więc koszt certyfikatów rośnie wolno. Dodatkowy koszt platformy zależy od planu. W Autoryzuj plan Firma kosztuje 449 zł netto miesięcznie przy płatności miesięcznej i obejmuje 20 użytkowników, progi kwot i macierz uprawnień. Kontrahenci podpisujący z linku nie są liczeni jako użytkownicy. Szczegóły modeli opłat są na stronie o cenie podpisu elektronicznego.
Ceny certyfikatów i aplikacji dostawców zmieniają się, więc sprawdź je na stronach wybranych firm. Listę kwalifikowanych dostawców w Polsce prowadzi Narodowe Centrum Certyfikacji.
Czy platforma zastępuje podpis kwalifikowany
Nie zawsze. Większość umów handlowych zawiera się skutecznie w formie dokumentowej lub zwykłej, a do nich wystarcza podpis zaawansowany z potwierdzeniem tożsamości i dziennikiem zdarzeń. Tam, gdzie przepis wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności, potrzebujesz podpisu kwalifikowanego. Granice opisujemy w tekstach o podpisie elektronicznym a kwalifikowanym i o mocy prawnej podpisu.
Trzy scenariusze z firm
Spółka usługowa, 8 osób. Zarząd dwuosobowy, kilkanaście umów z klientami miesięcznie. Prawnik sprawdza każdą umowę, zarząd podpisuje. Same karty kwalifikowane rozwiązują tylko ostatni krok. Wcześniejsze sprawdzenie nadal odbywa się mailem, a po miesiącu nikt nie wie, która wersja poszła do klienta. Tu opłaca się platforma ze ścieżką: prawnik, potem zarząd, potem klient z linku.
Firma handlowa, 40 osób. Handlowcy przygotowują umowy dostawy, wartości od 5 tysięcy do 300 tysięcy zł. Przy zakupach do 20 tysięcy wystarcza kierownik działu, powyżej 100 tysięcy dochodzi dyrektor finansowy i zarząd. W aplikacji do podpisu tych progów nie ustawisz. W systemie z progami kwot dokument sam wybiera krótszą lub dłuższą drogę. Ten układ opisujemy w tekście o przykładowym obiegu umowy 80 tysięcy zł.
Jednoosobowa spółka z o.o. Właściciel podpisuje kilka dokumentów rocznie, najem biura i umowę z księgową. Karta i aplikacja wystarczą. Platforma dopiero wtedy ma sens, gdy pojawią się pracownicy, którzy przygotowują dokumenty, albo kontrahenci, którzy chcą podpisu z telefonu.
Najczęstsze błędy przy wyborze
Pierwszy błąd to kupowanie certyfikatu kwalifikowanego dla każdej osoby w zespole. Podpis kwalifikowany potrzebny jest osobom, które składają oświadczenia woli w imieniu firmy w formie wymagającej takiego podpisu. Handlowiec, który tylko wgrywa umowę do obiegu, certyfikatu nie potrzebuje.
Drugi błąd to oczekiwanie, że aplikacja do podpisu załatwi obieg. Aplikacja składa podpis, nie zarządza dokumentem. Trzeci błąd to wybór globalnej platformy wyłącznie ze względu na znaną markę, bez sprawdzenia, jak liczone są osoby zatwierdzające i czy faktura jest w złotych. Jak wygląda to porównanie w konkretach, opisujemy w tekście o DocuSign a polskie prawo.
Co z weryfikacją podpisu po stronie kontrahenta
Podpis kwalifikowany weryfikuje się w aplikacji do walidacji, najczęściej dostarczanej przez dostawcę certyfikatu. Dla kontrahenta, który robi to raz w roku, to bariera: pobiera program, szuka pliku z podpisem, czasem nie wie, czy poprawnie odczytał wynik. Przy podpisie z linku kontrahent otwiera mail, wpisuje kod i podpisuje. Po podpisie dostaje kopię pliku z potwierdzeniem. Dla firm, które podpisują dziesiątki umów z różnymi kontrahentami, ta różnica w tarciu przekłada się na tempo zamykania umów.
Co sprawdzić przed zakupem
- Czy kontrahenci muszą zakładać konta albo instalować program.
- Czy akceptacja wewnętrzna jest częścią systemu, czy wymaga osobnej integracji.
- Jak rozliczane są osoby, które tylko zatwierdzają dokument.
- Czy dostajesz dziennik zdarzeń i potwierdzenie podpisu z czasami.
- Czy faktura jest w złotych z polskim VAT.
Jeśli równolegle porządkujesz wystawianie faktur, zerknij na Fakturujemy, program do fakturowania z KSeF. Faktury kosztowe z KSeF można w Autoryzuj akceptować w tym samym systemie, co umowy.
Podsumowanie wyboru
Dla pojedynczych podpisów weź aplikację dostawcy certyfikatu. Dla obiegu z akceptacją, wieloma stronami i archiwum wybierz platformę. Gdy zespół przechodzi z maili na system, porównaj też alternatywę dla DocuSign i alternatywę dla Autenti.